Đề cương bài giảng
QUẢN LÝ CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC
ThS. Phạm Phúc Tuy
Trường ĐH Thủ Dầu Một – Bình Dương
Chương 1: CHẤT LƯỢNG VÀ CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC
1. Chất lượng
1.2 Khái niệm sản phẩm
Sản phẩmlà đối tượng nghiên cứu của nhiều lĩnh vực khác nhau như Kinh tế học, Công nghệ học, Tâm lý học, Xã hội học...từ nhiều góc độ khác nhau, theo những mục tiêu nhất định. Trong lĩnh vực kinh doanh và quản lý chất lượng, sản phẩm được xem xét trong mối quan hệ của nó với khả năng và mức độ thoả mãn nhu của người tiêu dùng, của xã hội với những điều kiện và chi phí nhất định.
“Sản phẩm là kết quả của các hoạt động hoặc các quá trình”(tập hợp các nguồn lực (nhân lực, trang thiết bị, công nghệ, phương pháp) và hoạt động có liên quan với nhau để biến đổi đầu vào thành đầu ra.
Cùng với sự phát triển ngày càng cao và phức tạp hơn của xã hội, từ thực tế cạnh tranh trên thị trường, ngày nay người ta quan niệm về sản phẩm rộng rãi hơn, không chỉ là những sản phẩm cụ thể thuần vật chất mà còn bao gồm các dịch vụ, các quá trình nữa.
Ngày nay dịch vụ phát triển mạnh mẽ, đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế một nước. Người ta gọi đây là nền kinh tế mềm. Kinh tế xã hội càng phát triển thì cơ cấu giá trị sản phẩm vật chất và sản phẩm dịch vụ trong giá trị tổng sản phẩm xã hội thay đổi theo hướng giá trị thu nhập từ các sản phẩm dịch vụ ngày càng tăng, từ đó dẫn đến nhiều thay đổi của nền kinh tế như thay đổi về đầu tư, phân công lao động .v.v.
1.2 Khái niệm chất lượng.
Chất lượng sản phẩm là một phạm trù phức tạp mà con người hay gặp trong các lĩnh vực hoạt động của mình. Có nhiều các định nghĩa khác nhau về chất lượng tùy thuộc góc độ quan tâm của mỗi người. Thế nào là một sản phẩm có chất lượng có thể có nhiều ý kiến khác nhau. VD: Một cái đồng hồ có chất lượng, tùy theo mỗi người có thể là chính xác, kiểu dáng đẹp, bền, chịu va chạm, chịu nước, sang trọng, đắt tiền hoặc đạt tiêu chuẩn quốc tế …)
Quan niệm thế nào là công việc có chất lượng cũng rất khác nhau. Có ý kiến xem xét chủ yếu vào kết quả mà công việc đó đạt được nhưng cũng có ý kiến cho rằng điều cơ bản là công việc phải được bắt đầu đúng.
Bất kỳ ai cũng đều mong muốn sản phẩm mà họ sử dụng có chất lượng cao. Chất lượng một sản phẩm được coi là cao hay thấp tùy thuộc vào điều kiện sống, phong tục tập quán và thay đổi theo từng thời gian. Tùy theo đối tượng sử dụng, từ "chất lượng" có ý nghĩa khác nhau. Người sản xuất coi chất lượng là điều họ phải làm để đáp ứng các chuẩn mực đã qui định và các yêu cầu do khách hàng đề ra. Chất lượng được so sánh với chất lượng của đối thủ và đi kèm theo các chi phí, giá cả.Trong nền kinh tế thị trường, các doanh nghiệp sản xuất hoặc mua sản phẩm là để bán cho người tiêu dùng. Chính vì vậy, cần thiết phải nhìn nhận chất lượng sản phẩm dưới quan điểm của người tiêu dùng. Philip Crosby: "Chất lượng là sự phù hợp với nhu cầu". Các nhu cầu về sản phẩm thường được chuyển thành các đặc tính với chuẩn qui định, có thể bao gồm các khía cạnh về tính năng sử dụng, tính dễ sử dụng, tính tin cậy, tính sẵn sàng, tính thuận tiện bảo dưỡng, an toàn, môi trường, kinh tế, thẩm mỹ…
Một số định nghĩa về chất lượng:
- Chất lượng là “tổng thể những tính chất, thuộc tính cơ bản của sự vật (sự việc) … làm cho sự vật (sự việc) này phân biệt với sự vật (sự việc) khác” (theo Từ điển tiếng Việt phổ thông).
- Chất lượng là: “Cái làm nên phẩm chất, giá trị của sự vật” hoặc là: “Cái tạo nên bản chất sự vật, làm cho sự vật này khác sự vật kia” (theo Từ điển tiếng Việt thông dụng, NXB Giáo dục, 1998).
- Chất lượng là “Mức hoàn thiện, là đặc trưng so sánh hay đặc trưng tuyệt đối, dấu hiệu đặc thù, các dữ kiện, các thông số cơ bản” (theo Oxford Pocket Dictionary).
- Chất lượng là “Tiềm năng của một sản phẩm hay dịch vụ nhằm thỏa mãn nhu cầu người sử dụng” (Tiêu chuẩn Pháp – NFX 50 – 109)
- Theo định nghĩa của ISO 9000 – 2000 “Chất lượng là mức độ đáp ứng các yêu cầu của một tập hợp các